فنا در معنویت: کشف راز عدم زندگی

مسیر معنوی می‌تواند با تناقضاتی چون عشق به مرگ، عدم برنامه‌ریزی بلندمدت و کاهش انگیزه همراه باشد که زندگی را زیر سوال می‌برد.

1 دقیقه.

تناقضِ عدم زندگی

***

در مسیر معنوی گاهی تناقضات بزرگی در انتظار ماست. یکی از آن تناقض ها این است که گاهی مسیر معنوی، عکس زندگی به نظر می‌رسد. چند مثال می‌زنم.

اولی محبوب شدن مرگ است. مدت‌ها پیش متوجه شدم تقریباً تمام عرفا و بعدها خود من، متوجه شدیم که مرگ تقریباً هدف اساسی و غایی معنویت است. یعنی یک انسان معنوی نه تنها از مرگ نمی‌ترسد بلکه حتی شاید گاهی آگاهانه به سمت آن حرکت کند.

نمونه‌های موت اختیاری یا سامادی در عرفان هندوستان از این قرار هستند. یا مثلاً همه شنیده ایم که مرگ روز عروسی مولاناست.

من خودم این تجربه را داشته‌ام که در نهایت سرور یا غم به جایی می‌رسی که کاملاً برای مرگ پذیرا و آماده هستم.

در چنین حالتی شاید برای زیستن بیشتر نجنگم!

دومی از بین رفتن برنامه‌ریزی بلندمدت است. در تعالیم معنوی یاد می‌گیریم که زیاد به آینده نرویم. یاد می‌گیریم بیشتر در لحظه بمانیم. یاد می‌گیریم برنامه ریزی نکنیم. یاد می‌گیریم به اهداف نچسبیم. یا می‌گیریم وابسته به اهداف نشویم. تمام اینها برای من هم اتفاق افتاد تا حدی که شاید دیگر حتی توان برنامه‌ریزی های بلند مدت را از دست داده باشم. یعنی نهایتاً برای چند روز یا چند هفته می‌توانم برنامه‌ریزی کنم!

سومی از بین رفتن انگیزه است. باز در مسیر معنوی یاد می‌گیریم که خواستن چیزی برای ایگو و نفس است. با کمرنگ کردن ایگو، خواستن و شهوات تو هم کم می‌شود. در نتیجه انگیزۀ تو هم کم می‌شود. تو در مسیر معنوی تقریباً به مرحلۀ بی آرزویی یا نخواستن می‌رسی. یعنی طوری می‌شوی که هیچ چیز نمی‌خواهی! یعنی فقط اگر سرپناهی و غذایی داشتی راضی و خشنودی! شاید اول نوعی بی نیازی و استغنا و وارستگی به نظر برسد ولی همین درویش مسلکی روی دیگر سکۀ بی انگیزگی است.

تناقضات معنوی زیاد هستند. مهمترین اش شاید انکار خود زندگی باشد. یعنی تمایل به عدم شدن. یا هیچ شدن. یا فنا.

فنا که در بالا هم توضیح داده شد نهایت آمال یک انسان معنوی است و فنا واقعا یعنی هیچ شدن! و این در زندگی خودش را نشان می‌دهد. واقعا تو سریعتر خودت را می‌ُکشی. یعنی قبل از اینکه واقعاً بمیری، افکارت را و خواسته‌هایت را و نفس ات را و انگیزه هایت را و حتی آینده ات را می‌کُشی و این شاید بزرگترین تناقض معنوی باشد!

چهارمین تناقض هم تناقض شک است! یعنی به محض شک کردن به مسیر معنوی، متهم به ضعیف شدن ایمان می‌شوی!

یعنی منی که این تناقضات را می‌نویسم در این لحظه بی ایمان و بی توکل و شکاک و مادی ام!

پس بروم تا بیشتر ایمان شما را هم ضعیفتر نکنم! ‌فعلا تا ایمان بعدی خدانگهدار!

Rasool

Rasool

من کیستم؟ من در بهترین حالت آینه‌ای هستم برای تو!
روزی از آینه پرسیدند تو کیستی؟ گفت آنچه تو می‌بینی!

مقاله‌ها: 1538

پاسخی بگذارید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *